2.0 Drops

Floating in the 2.0 world ~ connected by the web

H/Onderwijsdag 2011 Leren door het zelf uit te leggen

1 reactie

Teaching & Learning. Dat thema stond centraal tijdens de H/Onderwijsdag van 3 november 2011. Mijn eerste onderwijsdag op De Haagse Hogeschool. Omdat ik ook nog wat moest werken heb ik de opening en afsluiting van de dag aan me voorbij laten gaan en alleen de lezingen en workshops gevolgd.

The do’s and don’ts of Teaching in Higher Education

Studiesucces is voor 30% toe te rekenen aan de docent en zijn pedagogische aanpak:

The key to improving student achievement lies in the person who gently closes the classroom door and performs the teaching act—the person who puts into place the end effects of so many policies, and who is alone with students during their 15,000 hours of schooling. (Hattie, 2003)

Er zijn veel factoren die een rol kunnen spelen: passie, kennis, jaren ervaring, feedback aan studenten, informeel contact met studenten, etc… maar de meest effectieve factor is…

FEEDBACK, niet die van docent naar student maar juist andersom… van student naar docent!


Waarom is de feedback van de student zo belangrijk?

  • Docenten leren door feedback te ontvangen van de studenten wat de diversiteit in kennis, de diversiteit in leerstijlen en de vooruitgang van het leren is bij hun studenten
  • Door studenten feedback te laten geven creëert de docent ruimte voor het co-construeren van de cursus en de leertrajecten door de studenten

Na ieder les kan je de studenten de volgende 3 vragen stellen:

  1. Welke boodschap uit deze les neem je zeker mee naar huis?
  2. Wat uit deze les was verwarrend?
  3. Van wat uit deze les wil je meer horen?

Cursussen zijn succesvol als ze

  1. begrijpelijk,
  2. hanteerbaar en
  3. zinvol

zijn.

The most important single factor influencing learning is what the learner already knows. Ascertain this and teach him accordingly. (David Ausibel, 1968, Educational psychology; a cognitive view)

De essentie van onderwijs in 1 afbeelding samengevat:

Afbeelding uit rapport ‘Naar een canon van opvoeding‘ p.3 – uitleg p.2

Het kind is aan het praten en de leraar luistert. De volwassene creëert context en situaties waarin het kind zichzelf kan uiten. De kikker staat symbool voor de impulsiviteit van de mens (driftkikker) en voor potentieel (een kikker legt veel eieren). Het touw waarmee het kind de kikker vasthoudt staat symbool voor  de controle die het kind krijgt over zijn impulsiviteit. Doordat de volwassene het kind de ruimte geeft zichzelf te uiten leert het kind zelfcontrole. Het kind leert door het zelf uit te leggen (en dus niet zoals bij het traditioneel lesgeven door te luisteren naar de leraar).

Some ‘Do’s of Teaching’:

  • Begin met het einde in gedachte…
  • Formuleer leerdoelen
  • Benadruk voortdurend het belang van kritisch denken
  • Slim is niet genoeg, wijsheid = het toepassen van van intelligentie en ervaring in de richting van het bereiken van een gemeenschappelijk goed

Bovenstaande presentatie werd gegeven door lector prof. dr. René Diekstra. Prof. dr. Jamil Salmi gaf daarop volgende opmerkingen:

  • Verschillende culturen hebben verschillende benaderingen: er zijn nog landen waar heel traditioneel les wordt gegeven (bijvoorbeeld prof. dr. Salmi zelf stond perplex toen hij ging studeren in Frankrijk en hoorde dat de dochter in het gezin waar hij verbleef op de basisschool mondelinge presentaties moest geven)
  • Afstemming is heel belangrijk in onderwijs, de directie moet het onderwijs met goed beleid faciliteren en zorgen voor een goede leeromgeving
  • De Haagse Hogeschool kent veel diversiteit in de studentenpopulatie, dat zorgt voor een grotere uitdaging maar zorgt tevens ook voor meer kansen om het leren rijker te maken
  • Aan studenten moet ook het model van de samenleving geleerd worden:
    • Goed voorbeeld hiervan: In Franklin W. Olin College of Engineering bestaat het programma uit 1/3de bouwkunde, 1/3de ondernemerschap en 1/3de waarden en normen: wat is de waarde van wat we maken voor de samenleving, is het wenselijk?
      In deze opleiding gebeurt daarbij alles in teams (collectief), ze moeten er samen iets bouwen zonder instructies vooraf zodat ze leren door het zelf uit te zoeken (zie uitleg bij de afbeelding essentie van het onderwijs hierboven)
    • Slecht voorbeeld hiervan: het ontwikkelen van de atoombom, ieder kind op de wereld zou volgens prof. dr. Salmi een bezoek moeten brengen aan het museum gewijd aan de aanval op Hiroshima om zo de negatieve gevolgen van wetenschap onder ogen te krijgen

Bronnen / verder lezen:

Laagdrempelige videopilots

De inzet van video in het onderwijs wordt steeds laagdrempeliger en dus makkelijker inzetbaar. Op De Haagse Hogeschool draaien op dit moment vier verschillende laagdrempelige videopilots in het onderwijs:

  1. Weblectures: dit project is nog in de opstartfase, er vindt een onderzoek plaats waarbij gekeken wordt of er middelen kunnen worden vrijgemaakt en materiaal kan worden aangekocht om het opnemen van weblectures te faciliteren
  2. Bij de Academie voor European Studies & Communication Management maakt een docent een samenvatting van de colleges Introduction Research Skills. De syllabus van dat vak bestaat uit 165 pagina’s tekst en de colleges bestaat telkens uit 90 minuten, om studenten te helpen maakt de docent een video waarbij hij de presentatie van het college samenvat in 20 minuten en de stof zo behapbaar maakt. Studenten zien de video’s niet als vervanging voor het college, ze willen wel gewoon colleges volgen en zo contact hebben met docent en medestudenten. De studenten geven via twitter positieve feedback op het videoproject. De meerwaarde van de video’s zijn:
    • de stof is herhaalbaar: opfrissing voor de student later in zijn schoolcarriére en herhaling is nodig voor het leerproces, zeker bij abstracte dingen zoals onderzoeksvaardigheden
    • studenten die het college hebben gemist kunnen het inhalen
    • studenten met taalproblemen worden geholpen
  3. Docente Ellen Wesselingh van de Academie voor ICT en Media legt de stof vast op video, niet na de colleges maar juist vooraf aan de colleges, zodat de studenten het college thuis kunnen voorbereiden. Daardoor is verdieping tijdens het eigenlijke college mogelijk. Ellen geeft aan dat dat haar veel werk kost. Ze moet eerst het script uitwerken (dit script plaatst ze samen met de video in Blackboard, de studenten die toch graag via tekst de stof doornemen kunnen dit dan gebruiken in plaats van of als aanvulling op de video), daarna opnemen en ten slotte editten. Maar het werpt vruchten af, de toets wordt beter gemaakt. Ze krijgt 3 soorten reacties van de studenten op het videoproject:
    • Ik vind de videocolleges maar niks
    • Ik vind de videocolleges wel goed, maar mis toch de directe feedbackmogelijkheden die je wel hebt bij een gewoon college
    • Ik vind de videocolleges helemaal super
  4. Martijn van de Wiel geeft tijdens de colleges productvisualisatie tekenles waarbij studenten leren hun ideeën op papier te krijgen. Zijn colleges bestaan normaal uit 3 delen: theorie, voordoen met instructies,  en zelf aan de slag. Dat voordoen met instructies kost hem veel tijd omdat hij dan zelf gaat tekenen en terwijl moet uitleggen wat hij doet. Daarbij geeft hij soms les aan grote groepen en die moeten dan allemaal om hen heen komen staan. Hij heeft daarom zelf een videoconstructie gebouwd waarbij er een webcam boven zijn tekentafel hangt en hij zo wat hij doet kan opnemen met de software Premiere. Hij gaf een live demo tijdens de H/Onderwijsdag. Het voordeel ervan is dat hij eerst alles kan tekenen en daarna via een voice over de instructies opneemt. Hierdoor kan hij zelf eerst zich concentreren op het tekenen, dit geeft tijdwinst. Iets wat hem in het college normaal 40 minuten kost, krijgt hij nu voor mekaar in minder dan de helft van de tijd (video van ongeveer 17 minuten). Daarbij kan de student zo de instructies krijgen op het moment dat hij het echt nodig heeft, namelijk wanneer hij zelf thuis aan de slag gaat met huiswerk. Er kwamen twee vragen tijdens de live demo:
    • Waarom gebruik je geen bestaande filmpjes die al in grote getale aanwezig zijn op YouTube? Antwoord: er staan zeer goede en ook bruikbare filmpjes op YouTube maar het is altijd net niet zoals ik het wil uitleggen (iedere school/docent gebruikt zijn eigen technieken en heeft zijn eigen voorkeuren)
    • Waarom gebruik je geen tekentablet voor je videoinstructies? Omdat je dan niet de pen/het potlood ziet in de video en studenten hebben het nodig om te zien hoe die moet worden vastgehouden

Op het einde van de workshop werden nog enkele voorbeelden van laagdrempelige online screencastsoftware getoond waarmee je zelf snel en makkelijk aan de slag kunt: screenr, screencastle en screencast-o-matic (van deze laatste kregen we nog een live demo).

Meer lezen over deze pilots kun je op de projectsite van e-merge, de partner van De Haagse Hogeschool bij deze videopilots. In onderstaand filmpje geeft Karin van Bakel (projectleider) een kort overzicht van het project:

Het nieuwe werken: wat kan dat betekenen voor de HHs?

Naar aanleiding van de minor Werken 2.0 en het boek Het Nieuwe Werken volgens Generatie Y waarover ik uitgebreid heb mogen bloggen op 2beJAMmed.org heeft Peter Becker een workshop gegeven over het nieuwe werken op de H/Onderwijsdag.

Het nieuwe werken sluit beter aan bij:

  • Kenniseconomie
  • Innovatie
  • Gen Y (en zij zijn op dit moment gewild omdat er veel uitstroom is van mensen die op pensioen gaan)
  • Globalisering

Van landbouw naar industrie naar diensten. Bij ieder stadium hoort een bepaald gedachtegoed. Bij de industrie: ‘zo efficiënt mogelijk, iedereen is vervangbaar’. De kantoren (dienstensector) zijn toen ze gebouwd werden zo ingericht als fabrieken (iedereen zijn eigen hokje) … en dat werkt nu niet meer omdat het gedachtegoed aan het veranderen is (zie opsomming hierboven).

Meer lezen over kenniswerkers:

  • Drucker, P. F., & Nobel, J. (2003). Managementvisies: Het bedrijfsleven in 2020 en wat u daarvan nú moet weten. Amsterdam [etc.: Business Contact.
  • Choo, C. W. (2005). The knowing organization: How organizations use information to construct meaning, create knowledge, and make decisions. New York: Oxford University Press.
  • The knowledge spiral uit Nonaka, I., & Takeuchi, H. (1999). De kenniscreërende onderneming: Hoe Japanse bedrijven innovatieprocessen in gang zetten. Schiedam: Scriptum.

Wat kenniswerkers doen:

Afbeelding afkomstig van The Graph Blog

Dat kan natuurlijk beter! Het nieuwe werken is slimmer werken met meer motivatie en betrokkenheid.

De 4 aspecten van het nieuwe werken:

  1. Technologie: via de cloud
  2. Ruimte: inrichten op functionaliteit (ruimtes om te bellen, ruimtes om te vergaderen, ruimte om in stilte te werken, ruimte om elkaar te ontmoeten en dus niet 1 kamertje voor alles)
  3. Proces: horizontaal ipv verticaal, ruimte voor eigen verantwoordelijkheid
  4. Management: geen managers, maar leiders die situationeel leiding geven
    Afbeelding afkomstig van Improvement
    Traditioneel geven we leiding via de route S1, S2, S3, S4 maar binnen het nieuwe werken gaat het via de omgekeerde weg: je gaat ervan uit dat je nieuwe medewerker de kennis en kunde heeft om iets zelfstandig uit te voeren dus als leidinggevende delegeer je vanaf het eerste moment maar je richt de organisatie zo in dat de medewerker indien nodig met andere kan overleggen of naar jou toe kan komen bij problemen en instructie kan volgen als dat van toepassing is. Meer lezen over deze manier van leiding geven: Hepkema, W. (2007). Stoppen met leidinggeven: Naar autonome en authentieke arbeidsrelaties. Soest: Nelissen.

Soms wordt er ook wel gesproken over bricks, bytes & behavior. Het is nodig om een balans te vinden tussen deze aspecten.

Na deze uitleg mochten we reageren op stellingen. Is HHs klaar voor het nieuwe werken? Leent hoger onderwijs zich wel voor het nieuwe werken? Krijgen we de ruimte van onze bazen om het nieuwe werken toe te passen? De groep reageerde positief op het nieuwe werken en zegt dat ze er wel ruimte voor krijgt. Maar er kwamen ook kritische geluiden: de infrastructuur is nog niet goed ingericht om het nieuwe werken toe te passen (alhoewel de ICT dienst wel bezig is om dingen via de cloud te gaan regelen is het nu alleen maar via omwegen mogelijk om software als Dropbox te gebruiken omdat het installeren ervan niet mogelijk is) en als wij als docenten het nieuwe werken gaan toepassen zijn de studenten dan ook al klaar voor het nieuwe leren?

About these ads

Auteur: LeenLief

De Haagse Hogeschool Bibliotheek & IDM | MA Culturele Informatiewetenschap | InformatieProfessional | Informatiemanagement, tools & vaardigheden | Film & Muziek

1 reactie op “H/Onderwijsdag 2011 Leren door het zelf uit te leggen

  1. Pingback: Mijn ‘Workshops op maat’ van 2011 | 2.0 Drops

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s